Yüklənir…
Cavabla, dərhal yoxla və izahı oxu.
40 material
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Rasional ifadələrin tətbiqi: düzbucaqlının sahəsi və bir tərəfi çoxhədli ilə verildikdə o biri tərəfi sahəni tərəfə bölən kəsr kimi yazmaq, surəti vuruqlara ayırıb kəsri ixtisar etmək və tərəflərdən perimetri ifadə etmək. Həndəsi məsələdə kəsrin ixtisarını məşq etdirir; 8-ci sinif şagirdi üçün orta səviyyə.
3.26 Rasional ifadələrin sadələşdirilməsi
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
İki dəyişənli rasional kəsrin ixtisarı: çoxhədliləri hədləri qruplaşdırmaqla və digər üsullarla vuruqlarına ayırmaq, surət və məxrəcin ortaq ikihədli vuruğunu tapıb ona bölmək və dəyişənlərin mümkün qiymətlərini nəzərə almaq. Qruplaşdırma üsulunu kəsrlərin ixtisarında tətbiq etməyi məşq etdirir; 8-ci sinif şagirdi üçün yüksək səviyyə.
3.26 Rasional ifadələrin sadələşdirilməsi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Eyniliklə bərabər (ekvivalent) rasional ifadələr: kəsri ixtisar etdikdən sonra alınan bərabərliyin dəyişənin hansı qiymətlərində doğru olduğunu müəyyən etmək, dəyişənin mümkün qiymətlərini bərabərliyin sağ və sol tərəfindəki hər iki kəsrə nəzərən tapmaq. Dərslikdəki ekvivalentlik qeydinə əsaslanır; 8-ci sinif şagirdi üçün orta səviyyə.
3.26 Rasional ifadələrin sadələşdirilməsi
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Baş əmsalı birdən fərqli kvadrat üçhədlini vuruqlara ayırıb rasional kəsri ixtisar etmək: hasili baş əmsal ilə sərbəst həddin hasilinə, cəmi orta həddin əmsalına bərabər olan iki ədədi tapmaq, orta həddi ayırıb qruplaşdırmaq, məxrəci də vuruqlarına ayırmaq və ortaq vuruğa ixtisar etmək. 8-ci sinif şagirdi üçün yüksək səviyyə.
3.26 Rasional ifadələrin sadələşdirilməsi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Rasional cəbri kəsrlərin ixtisarı kvadrat üçhədlini vuruqlara ayırmaqla: hasili sərbəst həddə, cəmi birinci dərəcəli həddin əmsalına bərabər olan iki ədədi axtarmaq, üçhədlini iki ikihədlinin hasili kimi yazmaq, ortaq vuruğa ixtisar etmək və mümkün qiymətləri qeyd etmək. 8-ci sinif şagirdi üçün orta səviyyə.
3.26 Rasional ifadələrin sadələşdirilməsi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Rasional cəbri kəsrlərin ixtisarı və kəsrin işarə xassəsi: surət və məxrəci vuruqlarına ayırmaq, ortaq vuruğu müəyyən etmək, ixtisar zamanı surətin, məxrəcin və kəsrin qarşısındakı işarələri düzgün yazmaq, dəyişənin mümkün qiymətlərini qeyd etmək. Dərslikdəki işarə qeydinə əsaslanır; 8-ci sinif şagirdi üçün orta səviyyə.
3.26 Rasional ifadələrin sadələşdirilməsi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Rasional cəbri kəsrlərin ixtisarı: surət və məxrəci müxtəsər vurma düsturları və digər üsullarla vuruqlarına ayırmaq, ortaq vuruğu müəyyən edib surət və məxrəci ona bölmək, alınan kəsri dəyişənin bir qiymətində yoxlamaq və mümkün qiymətləri qeyd etmək. 8-ci sinif şagirdi üçün orta səviyyə.
3.26 Rasional ifadələrin sadələşdirilməsi
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Rasional cəbri kəsrlərin ixtisarı çoxhədliləri vuruqlarına ayırmaqla: ortaq vuruğu mötərizə xaricinə çıxarmaq və müxtəsər vurma düsturlarından istifadə etmək, surət və məxrəcin ortaq vuruğunu tapıb hər ikisini ona bölmək, dəyişənin mümkün qiymətlərini nəzərə almaq. Dərsliyin ixtisar qaydasını məşq etdirir; 8-ci sinif şagirdi üçün əsas səviyyə.
3.26 Rasional ifadələrin sadələşdirilməsi
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Rasional cəbri kəsrlərin ixtisarı: kəsrin əsas xassəsinə əsaslanaraq surət və məxrəci vuruqlarına ayırmaq, ortaq vuruğu müəyyən etmək və hər ikisini ona bölmək, dəyişənin mümkün qiymətlərini qeyd etmək. Dərsliyin üç addımlı ixtisar qaydasını sadə cəbri kəsrlərdə tətbiq etməyi məşq etdirir; 8-ci sinif şagirdi üçün əsas səviyyə.
3.26 Rasional ifadələrin sadələşdirilməsi
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Kəsrin əsas xassəsi: surət və məxrəci sıfırdan fərqli eyni ifadəyə vurduqda dəyişənin mümkün qiymətlərində ekvivalent kəsr alınır. Rasional kəsri verilmiş məxrəcə gətirmək üçün yeni məxrəci vuruqlarına ayırıb tamamlayıcı vuruğu tapmaq və surəti də ona vurmaq bacarığını məşq etdirir; 8-ci sinif şagirdi üçün əsas səviyyə.
3.26 Rasional ifadələrin sadələşdirilməsi
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Kublar cəmi düsturu ilə bölünmənin əsaslandırılması: 58³ + 33³ = (58 + 33)(58² − 58 · 33 + 33²) olduğundan cəmin 91-ə qalıqsız bölündüyünü görmək. Fərqi kublar cəminin vuruğu sanmaq, cüt-təklik və bir toplananın bölünməsinə görə yanlış nəticə çıxarmaq səhvləri müqayisə olunur; bölünmə əlamətlərini bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.34 İki ifadənin kubları cəmi və kubları fərqi
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Kublar fərqi düsturunun ədədi hesablamada tətbiqi: (71³ − 29³) : 42 + 71 · 29 ifadəsində 42-nin 71 − 29 olduğunu görüb bölmədən sonra 71² + 71 · 29 + 29² almaq və 71 · 29 əlavə edərək (71 + 29)² = 10000 tapmaq. Natamam kvadratın işarəsi, tam kvadratla qarışdırma və hədləri saymaq səhvləri müqayisə olunur; 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.34 İki ifadənin kubları cəmi və kubları fərqi
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Kublar fərqi düsturu ilə tənliyin həlli: (x − 2)(x² + 2x + 4) − x(x² − 3) = 1 tənliyində hasili x³ − 8 kimi yazmaq, x³ hədlərini silmək və 3x − 8 = 1 xətti tənliyindən x = 3 tapmaq. Kublar cəmi ilə qarışdırmaq, mötərizə önündəki minus, b³ əvəzinə b götürmək və 3-ə bölməyi unutmaq səhvləri müqayisə olunur; xətti tənlikləri bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.34 İki ifadənin kubları cəmi və kubları fərqi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Kublar fərqi eyniliyində çatışmayan birhədliləri tapmaq: (3a − ■)(9a² + 6ab + ▲) = 27a³ − 8b³ bərabərliyini (3a)³ − (2b)³ = (3a − 2b)(9a² + 6ab + 4b²) ilə müqayisə edib ■ = 2b, ▲ = 4b² tapmaq. Əmsalı kvadrata yüksəltməmək, kubu ifadənin özü ilə qarışdırmaq və natamam kvadratın işarəsi səhvləri ayırd edilir; 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.34 İki ifadənin kubları cəmi və kubları fərqi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Kublar cəminin qiymətini cəm və hasilə görə tapmaq: a + b = 5, ab = 4 olduqda a³ + b³ = (a + b)(a² − ab + b²) düsturunda natamam kvadratı (a + b)² − 3ab = 13 kimi hesablayıb 65 almaq. (a + b)³-u cavab sanmaq, 2ab və ya ab-ni çıxmağı unutmaq və işarə səhvi müqayisə olunur; tam kvadrat düsturlarını bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.34 İki ifadənin kubları cəmi və kubları fərqi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Ortaq vuruq və kublar fərqi ilə vuruqlara ayırma: 2x⁴ − 54x ifadəsində 2x-i mötərizə xaricinə çıxarıb x³ − 27 = (x − 3)(x² + 3x + 9) düsturunu tətbiq etmək. Ortaq vuruğu yarımçıq çıxarmaq, fərqin kubu ilə qarışdırmaq, natamam kvadratın işarəsini və tam kvadratı qarışdırmaq səhvləri müqayisə olunur; ortaq vuruğun çıxarılmasını bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.34 İki ifadənin kubları cəmi və kubları fərqi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Hədləri əmsallı və qüvvətli birhədlilər olan kublar cəminin vuruqlara ayrılması: 27x³ + 8y⁶ ifadəsini (3x)³ + (2y²)³ kimi yazıb (3x + 2y²)(9x² − 6xy² + 4y⁴) almaq. Orta həddin işarəsi, tam kvadratla qarışdırma, y⁶-nı (y³)³ sanmaq və əmsalı kvadrata yüksəltməmək səhvləri müqayisə olunur; qüvvətin qüvvətini bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.34 İki ifadənin kubları cəmi və kubları fərqi
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Kublar fərqinin ikinci vuruğunu tapmaq: 8x³ − 27 = (2x − 3) · A eyniliyində 8x³ − 27-ni (2x)³ − 3³ kimi yazıb A-nı 2x + 3-ün natamam kvadratı 4x² + 6x + 9 kimi tapmaq. Tam kvadratla qarışdırmaq, orta həddin işarəsi və əmsalı kvadrata yüksəltməmək səhvləri ayırd edilir; birhədlinin kvadratını və kubunu bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.34 İki ifadənin kubları cəmi və kubları fərqi
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Kublar fərqi düsturunun sağdan sola tətbiqi: (2a − 3)(4a² + 6a + 9) hasilində ikinci vuruğu 2a + 3-ün natamam kvadratı kimi tanıyıb nəticəni 8a³ − 27 kimi yazmaq. Kublar cəmi ilə qarışdırmaq, fərqin kubu ilə qarışdırmaq, əmsalı kuba yüksəltməmək səhvləri ayırd edilir; çoxhədlilərin vurulmasını bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.34 İki ifadənin kubları cəmi və kubları fərqi
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Kublar cəminin vuruqlara ayrılması: m³ + 125 ifadəsini 125 = 5³ kimi tanıyıb a³ + b³ = (a + b)(a² − ab + b²) düsturu ilə (m + 5)(m² − 5m + 25) şəklində yazmaq. Natamam kvadratı tam kvadratla qarışdırmaq, orta həddin işarəsini səhv yazmaq, kublar cəmini cəmin kubu sanmaq səhvləri müqayisə olunur; birhədlinin qüvvətini və ikihədlinin kvadratını bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.34 İki ifadənin kubları cəmi və kubları fərqi
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Əyrinin altındakı sahə funksiyası: [0; x] parçasında mənfi olmayan kəsilməz f funksiyasının qrafikinin əhatə etdiyi sahə S(x) olarsa, S′(x) = f(x) olur. Verilmiş sahə düsturundan funksiyanın qiymətini tapmaq və bu əlaqənin F(b) − F(a) düsturuna necə gətirdiyini başa düşmək. Nazik zolağın sahəsi h·f(x) ilə izah olunur. 11-ci sinif, əyrinin əhatə etdiyi sahə.
6.54 Əyrinin əhatə etdiyi sahə
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Parametrli əyrixətli trapesiya: y = √x qrafiki, absis oxu və x = a düz xətti ilə hüdudlanmış fiqurun sahəsi verildikdə a-nı tapmaq. Sahəni a-dan asılı funksiya kimi inteqralla yazmaq, √x-in ibtidai funksiyasını (2/3)x√x tapmaq və a√a = 27 tipli tənliyi həll etmək. Nəticəni yerinə qoyub yoxlamaq. 11-ci sinif, əyrinin əhatə etdiyi sahə.
6.54 Əyrinin əhatə etdiyi sahə
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Sərhədləri verilməyən əyrixətli trapesiya: y = 4x − x² parabolası ilə absis oxunun hüdudladığı fiqurun sahəsini tapmaq. İnteqralın sərhədlərini parabolanın absis oxu ilə kəsişmə nöqtələrindən tapmaq, funksiyanın aralarında mənfi olmadığını yoxlamaq və F(b) − F(a) ilə sahəni hesablamaq; nəticəni üçbucaq və düzbucaqlı ilə yoxlamaq. 11-ci sinif, əyrinin əhatə etdiyi sahə.
6.54 Əyrinin əhatə etdiyi sahə
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Triqonometrik funksiyanın qrafiki altında qalan əyrixətli trapesiyanın sahəsi: y = 1 + sin x əyrisi, absis oxu, x = 0 və x = π düz xətləri ilə hüdudlanmış fiqurun sahəsini sin x-in ibtidai funksiyası −cos x vasitəsilə və F(b) − F(a) ilə tapmaq; cos π = −1 işarəsinə diqqət. Sahəni düzbucaqlı və sinus «təpəsi» hissələrinə ayırıb yoxlamaq. 11-ci sinif, əyrinin əhatə etdiyi sahə.
6.54 Əyrinin əhatə etdiyi sahə
