Yüklənir…
Cavabla, dərhal yoxla və izahı oxu.
40 material
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Kvadrat tənliyə gətirilən müxtəlif tənliklərin (x⁴ və x² olan, kökaltında və modul altında məchul olan) həqiqi kökünün olub-olmadığını müəyyən etmək: uyğun əvəzləməni seçmək, yeni dəyişənə görə kvadrat tənliyi həll etmək və onun köklərini yeni dəyişənin mənfi olmaması şərti ilə müqayisə etmək. Kvadrat tənliyi, kvadrat kökü və modulu bilən 8-ci sinif şagirdi üçün əvəzləmə şərtlərini tətbiq etmə.
3.15 Kvadrat tənliyə gətirilən tənliklər
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Təkrarlanan x² + px ifadəsini yeni dəyişənlə əvəz edib tənliyin köklərinin cəmini tapmaq: yeni dəyişənə görə kvadrat tənliyi həll etmək, hər qiymət üçün x-ə görə kvadrat tənlik qurub həll etmək və tapılan kökləri toplamaq. Diskriminantı, köklər düsturunu və Viyet teoremini bilən 8-ci sinif şagirdi üçün kvadrat tənliyə gətirilən tənliklərdə araşdırma məşqi.
3.15 Kvadrat tənliyə gətirilən tənliklər
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Ədədi məxrəcləri olan tənliyi kvadrat tənliyə gətirmək: hər iki tərəfi məxrəclərin ən kiçik ortaq bölünəninə vurmaq, mötərizələri açıb standart şəklə gətirmək, diskriminantı hesablamaq və köklər düsturu ilə kökləri tapıb ilkin tənlikdə yoxlamaq. Adi kəsrlər və kvadrat tənliyin köklər düsturu ilə işləyən 8-ci sinif şagirdi üçün kvadrat tənliyə gətirilən tənliklər mövzusunda məşq.
3.15 Kvadrat tənliyə gətirilən tənliklər
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Mötərizələri açmaq, hədləri bir tərəfə keçirmək və oxşar hədləri islah etməklə tənliyi standart şəkilli kvadrat tənliyə gətirmək, sonra onu vuruqlara ayırma və ya köklər düsturu ilə həll edib kökləri müqayisə etmək və ilkin tənlikdə yoxlamaq. Çoxhədlilərin vurulmasını və kvadrat tənliyi bilən 8-ci sinif şagirdi üçün kvadrat tənliyə gətirilən tənliklər mövzusunda məşq.
3.15 Kvadrat tənliyə gətirilən tənliklər
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Modul daxil olan tənliyi |x| = t əvəzləməsi ilə kvadrat tənliyə gətirmək: x²-nı modulun kvadratı kimi yazmaq, t-yə görə kvadrat tənliyi həll etmək, modulun mənfi olmaması şərtini yoxlamaq və hər uyğun qiymətdən x-in qiymətlərini tapıb yoxlamaq. Modul anlayışını və kvadrat tənliyi bilən 8-ci sinif şagirdi üçün yeni dəyişən daxil etmə məşqi.
3.15 Kvadrat tənliyə gətirilən tənliklər
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Kökaltında məchul olan tənliyi √x = t əvəzləməsi ilə kvadrat tənliyə gətirmək: x-i t² ilə ifadə etmək, t-yə görə kvadrat tənliyi həll etmək, hesabi kvadrat kökün mənfi olmaması şərtinə görə uyğun olmayan qiymətləri (əgər varsa) rədd etmək və x-i tapıb ilkin tənlikdə yoxlamaq. Hesabi kvadrat kökü və kvadrat tənliyi bilən 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.15 Kvadrat tənliyə gətirilən tənliklər
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Tənlikdə təkrarlanan x² + px şəklində ifadəni yeni dəyişənlə əvəz etmək: yeni dəyişənə görə kvadrat tənliyi həll etmək, sonra hər qiymət üçün x-ə görə ayrıca kvadrat tənlik qurub həll etmək və bütün kökləri birləşdirib yoxlamaq. Vuruqlara ayırma və köklər düsturunu bilən 8-ci sinif şagirdi üçün dördüncü dərəcəli tənliyi kvadrat tənliyə gətirmə məşqi.
3.15 Kvadrat tənliyə gətirilən tənliklər
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Tənlikdə təkrarlanan xətti ifadəni yeni dəyişənlə əvəz edərək kvadrat tənliyə gətirmək: əvəzləmə aparmaq, yeni dəyişənə görə kvadrat tənliyi həll etmək, sonra əvəzləməni nəzərə alıb hər qiymətdən xətti tənlik qurmaq və x-i tapıb yoxlamaq. Xətti və kvadrat tənlik həll edə bilən 8-ci sinif şagirdi üçün yeni dəyişən daxil etmə üsulu.
3.15 Kvadrat tənliyə gətirilən tənliklər
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Bikvadrat tənliyin həqiqi köklərinin sayını müəyyən etmək: x² = t əvəzləməsindən sonra alınan kvadrat tənliyi həll etmək, hər qiymətin t ≥ 0 şərtini ödəyib-ödəmədiyini yoxlamaq, şərti ödəməyən qiymətləri (əgər varsa) rədd etmək və hər uyğun qiymətdən x-in neçə qiymət aldığını saymaq. Kvadrat tənliyi və kvadrat kökü bilən 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.15 Kvadrat tənliyə gətirilən tənliklər
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
x⁴ və x² olan (bikvadrat) tənliyi yeni dəyişən daxil etməklə həll etmək: x² = t əvəzləməsi ilə t-yə görə kvadrat tənlik almaq, onu vuruqlara ayırma və ya köklər düsturu ilə həll etmək, sonra əvəzləməni nəzərə alıb x-in qiymətlərini tapmaq və ilkin tənlikdə yoxlamaq. Kvadrat tənlik həll edə bilən 8-ci sinif şagirdi üçün kvadrat tənliyə gətirilən tənliklər mövzusunda əsas məşq.
3.15 Kvadrat tənliyə gətirilən tənliklər
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Kublar cəmi düsturu ilə bölünmənin əsaslandırılması: 58³ + 33³ = (58 + 33)(58² − 58 · 33 + 33²) olduğundan cəmin 91-ə qalıqsız bölündüyünü görmək. Fərqi kublar cəminin vuruğu sanmaq, cüt-təklik və bir toplananın bölünməsinə görə yanlış nəticə çıxarmaq səhvləri müqayisə olunur; bölünmə əlamətlərini bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.34 İki ifadənin kubları cəmi və kubları fərqi
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Kublar fərqi düsturunun ədədi hesablamada tətbiqi: (71³ − 29³) : 42 + 71 · 29 ifadəsində 42-nin 71 − 29 olduğunu görüb bölmədən sonra 71² + 71 · 29 + 29² almaq və 71 · 29 əlavə edərək (71 + 29)² = 10000 tapmaq. Natamam kvadratın işarəsi, tam kvadratla qarışdırma və hədləri saymaq səhvləri müqayisə olunur; 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.34 İki ifadənin kubları cəmi və kubları fərqi
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Kublar fərqi düsturu ilə tənliyin həlli: (x − 2)(x² + 2x + 4) − x(x² − 3) = 1 tənliyində hasili x³ − 8 kimi yazmaq, x³ hədlərini silmək və 3x − 8 = 1 xətti tənliyindən x = 3 tapmaq. Kublar cəmi ilə qarışdırmaq, mötərizə önündəki minus, b³ əvəzinə b götürmək və 3-ə bölməyi unutmaq səhvləri müqayisə olunur; xətti tənlikləri bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.34 İki ifadənin kubları cəmi və kubları fərqi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Kublar fərqi eyniliyində çatışmayan birhədliləri tapmaq: (3a − ■)(9a² + 6ab + ▲) = 27a³ − 8b³ bərabərliyini (3a)³ − (2b)³ = (3a − 2b)(9a² + 6ab + 4b²) ilə müqayisə edib ■ = 2b, ▲ = 4b² tapmaq. Əmsalı kvadrata yüksəltməmək, kubu ifadənin özü ilə qarışdırmaq və natamam kvadratın işarəsi səhvləri ayırd edilir; 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.34 İki ifadənin kubları cəmi və kubları fərqi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Kublar cəminin qiymətini cəm və hasilə görə tapmaq: a + b = 5, ab = 4 olduqda a³ + b³ = (a + b)(a² − ab + b²) düsturunda natamam kvadratı (a + b)² − 3ab = 13 kimi hesablayıb 65 almaq. (a + b)³-u cavab sanmaq, 2ab və ya ab-ni çıxmağı unutmaq və işarə səhvi müqayisə olunur; tam kvadrat düsturlarını bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.34 İki ifadənin kubları cəmi və kubları fərqi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Ortaq vuruq və kublar fərqi ilə vuruqlara ayırma: 2x⁴ − 54x ifadəsində 2x-i mötərizə xaricinə çıxarıb x³ − 27 = (x − 3)(x² + 3x + 9) düsturunu tətbiq etmək. Ortaq vuruğu yarımçıq çıxarmaq, fərqin kubu ilə qarışdırmaq, natamam kvadratın işarəsini və tam kvadratı qarışdırmaq səhvləri müqayisə olunur; ortaq vuruğun çıxarılmasını bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.34 İki ifadənin kubları cəmi və kubları fərqi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Hədləri əmsallı və qüvvətli birhədlilər olan kublar cəminin vuruqlara ayrılması: 27x³ + 8y⁶ ifadəsini (3x)³ + (2y²)³ kimi yazıb (3x + 2y²)(9x² − 6xy² + 4y⁴) almaq. Orta həddin işarəsi, tam kvadratla qarışdırma, y⁶-nı (y³)³ sanmaq və əmsalı kvadrata yüksəltməmək səhvləri müqayisə olunur; qüvvətin qüvvətini bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.34 İki ifadənin kubları cəmi və kubları fərqi
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Kublar fərqinin ikinci vuruğunu tapmaq: 8x³ − 27 = (2x − 3) · A eyniliyində 8x³ − 27-ni (2x)³ − 3³ kimi yazıb A-nı 2x + 3-ün natamam kvadratı 4x² + 6x + 9 kimi tapmaq. Tam kvadratla qarışdırmaq, orta həddin işarəsi və əmsalı kvadrata yüksəltməmək səhvləri ayırd edilir; birhədlinin kvadratını və kubunu bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.34 İki ifadənin kubları cəmi və kubları fərqi
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Kublar fərqi düsturunun sağdan sola tətbiqi: (2a − 3)(4a² + 6a + 9) hasilində ikinci vuruğu 2a + 3-ün natamam kvadratı kimi tanıyıb nəticəni 8a³ − 27 kimi yazmaq. Kublar cəmi ilə qarışdırmaq, fərqin kubu ilə qarışdırmaq, əmsalı kuba yüksəltməmək səhvləri ayırd edilir; çoxhədlilərin vurulmasını bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.34 İki ifadənin kubları cəmi və kubları fərqi
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Kublar cəminin vuruqlara ayrılması: m³ + 125 ifadəsini 125 = 5³ kimi tanıyıb a³ + b³ = (a + b)(a² − ab + b²) düsturu ilə (m + 5)(m² − 5m + 25) şəklində yazmaq. Natamam kvadratı tam kvadratla qarışdırmaq, orta həddin işarəsini səhv yazmaq, kublar cəmini cəmin kubu sanmaq səhvləri müqayisə olunur; birhədlinin qüvvətini və ikihədlinin kvadratını bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.34 İki ifadənin kubları cəmi və kubları fərqi
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Cüt dərəcəli çoxhədli funksiyanın qiymətlər çoxluğunun tapılması: şagird vuruqlar şəklində verilmiş funksiyanı açır, uyğun əvəzləmə ilə tam kvadrat ayırır, funksiyanın ən kiçik qiymətini və onun alındığı nöqtələri tapır və baş əmsala görə qiymətlər çoxluğunu yazır. Funksiyanın sıfırlarının tapılması da məşq olunur. 11-ci sinif, çoxhədli funksiya; tam kvadrat ayırmağı bilən şagird üçün.
6.7 Çoxhədli funksiya
SualDİM · RiyaziyyatEkspertTək seçim
Qrafiklərə görə iki funksiyanın hasili üçün bərabərsizliyin həlli: şagird çoxhədlinin və düz xəttin qrafiklərindən hər funksiyanın sıfırlarını və işarəsini intervallar üzrə oxuyur, hasilin işarəsini müəyyən edir, verilmiş parçada şərti ödəyən tam ədədləri seçib cəmini hesablayır. Toxunma nöqtəsi ətrafında işarənin davranışı araşdırılır. 11-ci sinif, çoxhədli funksiyanın qrafiki; intervallar üsulunu bilən şagird üçün.
6.7 Çoxhədli funksiya
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Çoxhədli funksiya ilə modelləşdirmə: kartonun künclərindən kvadratlar kəsilərək düzəldilən qapaqsız qutunun həcmini kəsilən kvadratın tərəfindən asılı funksiya kimi yazmaq və həcmin verilmiş qiymət aldığı tam ölçünü tapmaq. Şagird modelin mənalı oblastını müəyyən edir, kub tənliyi rasional köklər və sintetik bölmə ilə həll edir. 11-ci sinif, çoxhədli funksiya; həcm düsturunu və rasional köklər teoremini bilən şagird üçün.
6.7 Çoxhədli funksiya
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Qrafikə görə üçdərəcəli çoxhədlinin düsturunun tapılması: şagird qrafikdən sıfırları və onların təkrarlanma xarakterini oxuyur, çoxhədlini naməlum baş əmsalla vuruqlar şəklində yazır, qrafikin ordinat oxu ilə kəsişməsindən baş əmsalı tapır və düsturu başqa nöqtə ilə yoxlayır. 11-ci sinif, çoxhədli funksiya, təkrarlanan sıfırlar; vuruqlar haqqında teoremi bilən şagird üçün.
6.7 Çoxhədli funksiya
